Vrijdag 11 mei werd het feestelijke startsein gegeven voor de vernieuwing van Stadstuin Overtoom. Wethouder Paulus de Wilt startte officieel de sloop door plaats te nemen op een graafmachine waarmee een eerste ‘hap’ werd genomen uit de muur van een te slopen gebouw. Voor buurtbewoners was er een informatiemarkt en een 3D rondleiding door de nieuwe wijk. De muziek, de lekkere hapjes en drankjes en het zonnige weer maakten dat het een geslaagde en vrolijke middag was.

BIMMEN is hot. Het is een innovatieve vorm van samenwerken waarbij partijen alle informatie van hun bouwproject op één digitaal platform delen. BIM staat voor Building Information Modelling.Toch wordt het ook herkend als Bijzonder Irritant Modewoord, of Bijzonder Interessante Marketingtruc. Want de een vindt zichzelf ‘goed BIMMEN’ en voor de ander gaat dat nog lang niet ver genoeg. BIM is een expeditie met een schitterend doel, maar de weg erheen is nog door niemand tot het eind toe volbracht. De samenwerkende bedrijven voor Co-Green Stadstuin Overtoom lopen voor de troepen uit,  pakken de uitdagingen aan en nemen de risico’s. Zij doen een flink deel van hun projectcyclus ‘in BIM’. Welke valkuilen komen ze tegen en wat levert deze manier van werken hen op?

Opvallend bij Stadstuin Overtoom, is dat al in de ontwerpfase van het project alle partijen uit de bouwketen regelmatig bij elkaar aan tafel zitten: de aannemer, de constructeur, de kozijnleverancier, de betonleverancier, de metselsteenleverancier, de cv-installateur, loodgieter, enzovoort. Het Bouw Informatie Model (BIM) is in principe bedoeld om alle informatie over de hele levenscyslus van een gebouw te managen, van ontwerp en realisatie, beheer en onderhoud, tot en met de eventuele nieuwe bestemming van het gebouw of sloop. Om die informatie uniform en concreet te maken, is veel afstemming en overleg nodig van de samenwerkende partijen. En dat maakt het interessant. Door te ‘BIMMEN’ werken bouwende partijen anders met elkaar samen, verbeteren ze hun werkprocessen en besparen kosten en materialen door de efficiente manier van werken. Vooral dat laatste is aantrekkelijk. Co-Green zet de hele bouwketen tegelijk om de tafel, combineert de ontwerp- en realisatiefase en dat levert nog iets op ook.

Selecteren op ‘best value’

ERA Contour selecteert de leveranciers. Niet op de laagste kosten, maar op prestatie. ‘Als we hen op ‘best value’ uitkiezen, kunnen we langdurige relaties aangaan en krijgen we het beste van ze terug’, redeneert de bouwonderneming. ‘Dat betaalt zich altijd terug.’ De bedoeling is, om projectoverstijgend met hen verder te gaan, als gelijkwaardige partners. En dat is even wennen. Zo wordt elke discipline expliciet naar een actieve rol gevraagd om kennis in te brengen en met elkaar af te stemmen. Bedrijven die vanouds geselecteerd worden op ‘best price’, zijn het vaak niet gewend om hun kennis en expertise te delen en expliciet te benoemen waarom ze goed zijn in wat ze doen.

Jeroen Pat, planontwikkelaar en procesbegeleider BIM bij ERA Contour: ‘Het is heel spannend om dat van elkaar te horen. Er is nog geen standaard die vertelt hoe we moeten werken.’

Het vraagt openheid van alle partijen. Immers, door bedrijfsinformatie te delen, kijken de partijen letterlijk bij elkaar in de keuken. Daarbij is het nog niet eens gemakkelijk om in BIM te werken. Elke leverancier heeft per definitie een eigen standaard en gebruikt software die gericht is op productie. Om de informatie ver voor het productieproces in een informatiemodel te delen, moeten alle data helemaal opnieuw worden bekeken en herzien. Jeroen Pat,: ‘leveranciers moeten echt anders gaan denken. Maar het grappige is: als al hun gegevens in het model staan, hebben ze wel opeens hun eigen productieproces geregeld. Zo werkt dat.’
Hoe werkt dit?

Virtueel bouwen

In de BIM van Stadstuin Overtoom bouwen de partners virtueel. Al vroeg in het ontwerptraject stemmen ze architectuur, constructie en installatie op elkaar af. KOW Architecten plaatst alle tekeningen in het digitale 3D-model, zodat plattegronden, gevels en doorsneden altijd met elkaar overeen komen. Per onderdeel en tot in detail komen alle bijzonderheden erbij, zoals maten en materialen. Alle leveranciers zetten hun data in het model. ERA Contour faciliteert het proces, de in BIM bedreven constructeur Vericon begeleidt de sessies. Jos Hoonhout, directeur van Vericon: ‘zo bouwen we steentje voor steentje, boutje voor boutje en kabel voor kabel het hele blok. ‘As built’, alsof het al gebouwd is, voordat er een spa de grond in gaat.’

BIM brengt het hele bouwproces tot in de puntjes in beeld: productie, planning, kostprijs, transport, enzovoort. Hoe ver de precisie gaat, illustreert het metselsteentje. Herman Kraamwinkel, projectengineer bij ERA Contour: ‘een steentje dat nodig is voor de vierde verdieping is duurder dan die voor de begane grond. Het kost tijd om die naar boven te brengen. Dus hoe hoger je komt, hoe duurder je steentje. Ook dat rekent het model door.’
Lees  het volledige artikel in PDF: BIMMEN is pionieren

Bekijk ook de vorige blogs over dit onderwerp:
Werken in BIM: wordt het clashen of matchen?
Investeren op gewenste prestatie in plaats van op laagste kosten
Intensief samenwerken levert innovatie en geld op.